Đột phá kiểu anh Nam Funix


nam funix.jpg
Ảnh: Quốc Khánh
Giữa dàn diễn giả comple và cravat có mặt tại buổi hội nghị mang tên Tư Duy Đột Phá trong kinh doanh của tạp chí Nhịp Cầu Đầu Tư, có lẽ anh Nguyễn Thành Nam, đồng sáng lập FPT & Đại học Funix là người gây “đột phá“ nhất về mặt hình thức: đầu trọc, áo sơ mi sắn tay, chân mang sandal cao su. Và không chỉ có thế.

Anh bộc bạch mình thật sự chẳng phải dân làm kinh doanh. Thế mà có ngày lên diễn thuyết trong một hội nghị đầu tư uy tín thế này đã là một đột phá của bản thân rồi. So với anh Trương Gia Bình, Chủ tịch FPT thì cái tên Nguyễn Thành Nam có vẻ ít thu hút truyền thông hơn. Nhưng không vì thế mà có thể kết luận anh là người nói chuyện thiếu sức hút. Trong các phần trình bày của diễn giả sáng nay, anh là người duy nhất thật sự kể một câu chuyện.

Anh Nam thốt ra một câu nửa đùa nửa thật, đột phá đôi khi đồng nghĩa với đi lạc đường đấy! Ảnh phàn nàn về lời giới thiệu trong đoạn clip, bảo Đại học Funix là đại học trực tuyến đầu tiên và duy nhất tại Vn. Sợ cái chữ duy nhất. Đó không phải là cách làm truyền thông hay ho đâu. Duy nhất thì có khi là đang đi lạc đấy. Một mình một lối, xung quanh không có ai thì cũng đừng mừng vội.

Người Việt Nam mình hay dị ứng với các chữ đại loại như lầm đường hay lạc lối. Trong 10 năm đầu FPT cũng lạc đường đấy thôi. Khi mới từ Nga về, cùng anh Bình sáng lập ra FPT, anh Nam đặt mục tiêu FPT sẽ trở thành Microsoft. Thật ra thì khi có mục tiêu rồi người ta mới dễ lạc lối. Bởi thấy mục tiêu đó mà không biết cách làm thế nào để đi tới đó. Cứ đi lạc hoài. Không có mục tiêu thì mới là khó bị lạc đường. Ngẫm lại cũng đúng nhỉ?

Bởi làm phần mềm, công nghệ thông tin thì chỉ có Mỹ là số 1, thế là FPT lấy Microsoft làm mục tiêu là chuẩn rồi. Nhưng lạc lối mãi mà không đến được mục tiêu, đành phải chuyển hướng từ trời Tây về phương Đông. Đó là khi FPT đến Bangalore, Ấn Độ. Khi đó là năm 1998, còn nghèo nàn lạc hậu lắm. Ấy thế mà gần gũi với Việt Nam, anh Nam tấm tắc.
Thế là đã tìm ra chân lý. Một mục tiêu mới gần gũi hơn, và trong tầm tay hơn. Anh nhắc đi nhắc lại một ý, lạc đường là chuyện bình thường. Nhưng quan trọng khi lạc thì bạn biết phải hỏi ai. Ảnh bảo anh gặp ông gì sáng lập Infosys, nói với ảnh một câu mà anh nhớ hoài cho tới hôm nay. Đại loại là “Chúng tôi chả phải là công ty công nghệ, mà chúng tôi là công ty quản lý những con người làm công nghệ“. Ngẫm lại mới thấm, công nghệ có là gì khi mà không thể quản những con người làm công nghệ?

Lạc lối chả có gì đáng sợ nếu chúng ta có được những người chỉ đường để hỏi bất cứ lúc nào. Đó cũng là tinh thần của đại học Funix, với mô hình đội ngũ Mentor lên đến gần 2,000 người, sẵn sàng giải đáp bất cứ thắc mắc gì của sinh viên. Nếu không biết thì cứ trả lời không biết để sinh viên nó hỏi tiếp người khác. Đang đi lạc sợ nhất hỏi phải thằng ko biết gì mà cứ chém gió luyên thuyên mất thời gian. Anh nhận ra mấy mô hình đại học kiểu campus đẹp lộng lẫy, khuôn viên hoành tráng thì cũng chả thu hút mấy sinh viên tại Việt Nam. Họ chỉ cần lên mạng, học được kiến thức hay ho là đủ.

Cũng như lần trước với FPT, anh Nam là du hí trời Âu để tham khảo xem thế giới người ta có đang làm gì tương tự không, sợ mình lại bị khác biệt kiểu lạc lối. Ecole 42, một coding school của Pháp có chi nhánh tại Sillicon Valley là một mô hình quái lạ khiến anh thích thú. Không giáo viên, không giáo án, cả trường hình như có tầm 10 nhân viên gì đó, đã bao gồm 5 lao công quét dọn…Sinh viên chấm điểm lẫn nhau thì phải. Nói chung tất tần tật qua internet. Làm bài giảng đầu vào qua online test, học theo bài tập project…Thế mà ra trường thì các công ty công nghệ ráo riết săn sinh viên. Funix chắc chắn ko phải kiểu Ecole 42, nhưng giống cái tinh thần tự học.

Tự học là cách học hiệu quả nhất. Làm sao để khuyến khích sinh viên học cách tự học. Muốn tự học tốt thì phải biết cách đặt câu hỏi. Cái này Việt Nam mình còn thiếu lắm. Mình đi học chỉ để tìm câu trả lời, chứ có ai dạy mình cách đặt câu hỏi đâu. Nên ngại hỏi lắm, hỏi ra sợ lộ cái ngu. Và thế mà cứ mãi ngu. Mô hình sử dụng mentor của Funix là giúp cho các em thoải mái đặt câu hỏi. Hiện tại hình như số lượng mentor còn đông hơn cả sinh viên! Cái này do tôi làm kinh doanh kém! – anh Nam bộc bạch.

Dù thế nào, tôi tin anh Nam đã mang lại một sự đột phá cho Funix, đó là tạo ra một mô hình học trực tuyến với mạng lưới những người chỉ đường tâm huyết. Sinh viên mà, ai chả có lúc đi lạc!

Vài dòng ghi chép từ Hội nghị Đầu Tư của Tạp Chí Nhịp Cầu Đầu Tư 21/11/2017

Quốc Khánh

DẤN THÂN ĐI TÌM “ĐẠI DƯƠNG XANH CHO SẢN PHẨM MỚI”


blue ocean.jpeg

Bài của tác giả Lê Quốc Vinh, Chủ tịch Le Group of Companies, Đồng sáng lập Elite PR School

(Đăng trên cuốn GAM7, Book 8, Launching, tháng 1/2018. Rio Vietnam)

Ngay cả trước khi được cầm trên tay cuốn Blue Ocean Strategy của Chan Kim và Renée Mauborgne, bản năng của mỗi doanh nhân là luôn tìm các giải pháp ít cạnh tranh, bằng cách sản xuất và cung ứng những sản phẩm, dịch vụ chưa có trên thị trường. Một doanh nhân trẻ mới kể với tôi về con đường anh ấy đưa máy karaoke màn hình cảm ứng xâm nhập thị trường Thành phố Hồ Chí Minh nhiều năm trước, khi mà đầu karaoke chọn số vẫn là vua. Bầm dập nhiều tháng trời, để rồi cái dàn máy chơi nhạc hào nhoáng ấy đã trụ vững và dần dần chi phối thị trường giải trí hấp dẫn này.

Năm 1999, đất nước mới chập chững vượt qua 10 năm mở cửa, đời sống người dân mới ở mức thoát nghèo, nhưng tôi đã lập kế hoạch, tìm đối tác và mở ra cuốn tạp chí thời trang và phong cách sống sang trọng đầu tiên ở Việt Nam – tạp chí Đẹp. Lúc đó, tôi chỉ có một niềm tin rằng, tầng lớp trung lưu rồi sẽ phát triển, nhu cầu cho các thương hiệu thời trang và mỹ phẩm cao cấp sẽ lớn hơn nhiều so với doanh số mà Louis Vuitton – cửa hàng xa xỉ duy nhất ngày đó mang lại. Thực tế hôm nay đã minh chứng rằng ngành tiêu dùng xa xỉ Việt Nam đang tăng trưởng khá tốt, bất chấp những xáo trộn kinh tế trong một thập niên qua, hầu hết các thương hiệu thời trang đẳng cấp thế giới đều đã có mặt, chưa kể sự lớn mạnh rất nhanh của các thương hiệu thời trang nội địa.

Cơ hội và thách thức của những người tiên phong

Cái giá của sự tiên phong đối với anh bạn doanh nhân trẻ của tôi là nhiều tỷ đồng đổ vào cửa hàng karaoke phong cách nhất Saigon và 6 tháng xoay chuyển chiến lược marketing thu hút khách hàng. Còn cái giá của tôi là hơn 3 năm lỗ triền miên, với nhọc nhằn bươn chải bằng đủ loại dịch vụ bên lề để nuôi sống tờ tạp chí và nhẫn nại educate (giáo dục) thị trường.

Người tiên phong cũng đồng thời là người mở đường. Bởi trước anh ta, chưa từng tồn tại con đường mòn dẫn lối thành công. Không ai đoán định được khả năng thành bại phía trước, chỉ có niềm tin và những toan tính chi ly là kim chỉ nam. Bản thân tôi cũng đã từng thiếu niềm tin ở iPhone, khi Steve Jobs giới thiệu chiếc điện thoại thông minh đầu tiên, khi mà những người như tôi đang tạm hài lòng với chiếc máy tính cá nhân không quá nặng, một chiếc điện thoại di động đủ nhỏ xinh, và một chiếc iPod nghe nhạc hàng ngày. Đưa ra một sản phẩm tiên phong là phá bỏ thói quen tiêu dùng cũ, là tiên liệu một nhu cầu mới, thậm chí kích thích khởi tạo ra nhu cầu đó.

Cái khó nhất của người tiên phong là phá vỡ những thói quen cố hữu, tư duy xáo mòn và sự yên ấm của vùng an toàn mà người tiêu dùng đã xây dựng xung quanh họ, vững chãi như thành trì. Tôi đã từng gặp những cái lắc đầu khi nhiều người cầm trên tay cuốn tạp chí Đẹp đầu tiên, bởi vì với họ, thời trang, lại là thời trang cao cấp, là thứ vô cùng xa lạ khi mà một căn hộ hay một cái xe Honda Dream vẫn là nỗi khát khao thường trực của xã hội. Tôi đoan chắc rằng, những người đầu tiên mở nhà hàng KFC, Pepperonis, hay nhập khẩu nước khoáng Evian về Việt Nam cũng gặp những khó khăn tương tự.

Dĩ nhiên, người đi đầu, nếu khai phá được vùng đất mới, sẽ luôn là chủ nhân đầu tiên của nó. Nếu như – tất nhiên tôi nhấn mạnh vào chữ “nếu” – người tiên phong như Steven Sasson không bị ông chủ Kodak giết chết cơ hội dẫn đầu; Băng vệ sinh Bạch Tuyết vô đối từ thập niên 1960 không bị cuốn vào cuộc chơi công nghệ sản xuất của các đối thủ mới nổi như Kotex, Diana để rồi trở thành kẻ thụ động trong cuộc chiến trên đại dương bắt đầu nhuộm đỏ.

Khởi tạo từ nhu cầu thị trường hoặc tạo ra nhu cầu mới

Một lời khuyên khá quan trọng của Chan Kim trong cuốn Chiến lược Đại Dương Xanh, là hãy khởi tạo ý tưởng sản phẩm mới từ nhu cầu của khách hàng. Nhưng đó không phải là nhu cầu trước mắt, mà là nhu cầu trong tương lai, nhu cầu mà ngay lúc này đây, bản thân khách hàng còn chưa hình dung ra nó. Trước khi Cirque de Soleil ra đời, xiếc đối với công chúng vẫn chỉ là những pha mạo hiểm trong vòm nhà bạt. Trước khi iPhone ra đời, điện thoại di động chỉ dùng để nghe gọi và nhắn tin. Trước thời Đẹp Fashion Show thì trình diễn thời trang chỉ là một phần khiêm tốn trong một chương trình tạp kỹ. Tác giả Chiến lược Đại Dương Xanh gọi đó là quá trình cạnh tranh mà không có cạnh tranh.

Mỗi sản phẩm tiên phong ra đời đều không phải là một sáng tạo đột biến như kiểu chúa trời nặn ra Adam và Eva, mà là kết quả của một quá trình nghiên cứu cải tiến sản phẩm hiện hữu, dựa trên những tiên đoán hoặc định hương nhu cầu trải nghiệm khác đi. Đó có thể là một phần hoặc toàn bộ quá trình gồm 4 hành động khởi tạo theo chiến lược đại dương xanh: Loại bỏ những nhân tố đã bão hoà; Hạ thấp các nhân tố dưới chuẩn ngành nghề không thực sự còn hấp dẫn; Nâng cao tiêu chuẩn các nhân tố có khả năng trở thành hấp dẫn; Sáng tạo ra những nhân tố mới, chưa bao giờ tồn tại.

À Ố Show là một ví dụ thú vị cho sự hình thành một sản phẩm tiên phong ở thị trường Việt Nam. Nó triệt tiêu vai trò ngôi sao cá nhân, loại bỏ các pha trình diễn nghệ thuật xiếc mạo hiểm truyền thống mà bạn có thể thấy ở bất cứ gánh xiếc nào. Nó giảm bớt các yếu tố hài hước. Nó đẩy mạnh hơn các yếu tố vũ đạo và đặc tính dân gian. Nó sáng tạo ra một loại hình nghệ thuật trình diễn mới kết hợp âm nhạc, vũ đạo và nhào lộn.

Nhiệm vụ của người làm marketing cho các sản phẩm tiên phong là làm cho thị trường quen dần với một loại nhu cầu trải nghiệm mới mà chính họ sáng tạo ra. Chúng ta gọi đó là quá trình educate – giáo huấn thị trường. Thường thì quá trình đó bắt đầu bằng việc kích thích tò mò để tạo ra nhận thức mới (Awareness), tạo ra sự tương hỗ với khách hàng tiềm năng thông qua thử nghiệm sản phẩm hoặc tranh luận về nó (Engagement), nỗ lực tương tác với những người mua hàng ban đầu (Purchase), biến họ thành những khách hàng trung thành (Loyalty) rồi tiến tới ủng hộ, vận động cho trải nghiệm mới (Advocacy).

Apple là tay chơi điển hình cho trường phái marketing theo công thức AEPLA kể trên. Mỗi đợt phiên bản iPhone mới được tung ra là kèm theo những tin tức dự đoán, rò rỉ, rồi đủ mọi chuyên gia tham gia bình luận, thử nghiệm, thậm chí thi nhau phá nát, để rồi một bộ phận không nhỏ nhẫn nại xếp hàng trong gió rét để được làm những người đầu tiên sở hữu nó. Chưa hết, họ trở thành các tín đồ của iPhone, tự nguyện giới thiệu, vận động bạn bè, gia đình tham gia vào cộng đồng những người sử dụng iPhone.

Chiến lược phát triển bền vững và nhu cầu tồn tại trước mắt

Có lẽ thách thức muôn thuở của các doanh nghiệp tung ra sản phẩm tiên phong vẫn là bài toán tìm kiếm doanh thu ngay để tồn tại trong khi chờ đợi triển khai một chiến lược dài hạn xây dựng và phát triển thương hiệu. Một bệnh viện mới hình thành ở Long Biên, Hà Nội đã từng đặt một câu hỏi như thế cho cả cộng đồng marcom đi tìm lời giải. Tôi nghĩ, đó là vấn đề chính đáng của hầu hết các doanh nghiệp và sản phẩm mới ra đời. Tưởng chừng như đây là hai yêu cầu trái ngược nhau, nhưng bản chất nó lại là hai quá trình có sự tương hỗ, gắn bó mật thiết.

Vấn đề của các nhà truyền thông marketing là phải xây dựng được chiến lược thương hiệu gắn với marketing sản phẩm. Thương hiệu cần có một nền tảng ý tưởng trung tâm nhất quán, một mục tiêu và lộ trình rõ ràng, làm kim chỉ nam cho mọi hoạt động xây dựng các giá trị cho sản phẩm, các hoạt động tiếp thị phù hợp với đối tượng mục tiêu, và trên hết là cung cấp được một chuỗi các cơ hội trải nghiệm, tương tác với sản phẩm. Chiếc Vespa từng đã rất xuất sắc tạo ra một đại dương xanh mới khi gắn với sự quyến rũ của phong cách lịch lãm đầy tính nghệ thuật và đã thành công trong chuyển đổi nhận thức của một bộ phận rất lớn người tiêu dùng từ việc sở hữu một phương tiện giao thông thành sở hữu một biểu tượng phong cách sống. Tiếc rằng, nó đang đi vào vết chân của những thương hiệu cạnh tranh và và có nguy cơ đánh mất uy lực riêng có. Quá trình cải tiến chất lượng vượt bậc của Vespa và các sản phẩm Piaggio khác lẽ ra chỉ là những giá trị cộng thêm cho một định vị không có đối thủ.

Thường thì các nhà đầu tư sẽ sốt ruột nếu chúng ta quá chú trọng vào phát triển thương hiệu dài hạn, nhưng cũng có các nhà đầu tư đủ kiên nhẫn chờ đợi thị trường bùng nổ sau một quá trình đào tạo đau thương. Vấn đề là chúng ta phải cân đối hài hoà hai con đường này. À Ố Show, trong khi xây dựng một kế hoạch truyền thông thương hiệu bài bản thì vẫn kiên trì giới thiệu chương trình cho các công ty lữ hành và khách sạn ở Thành phố Hồ Chí Minh, vẫn có những suất diễn dành riêng cho những người có tầm ảnh hưởng, và sẵn sàng tung ra các gói giải pháp linh hoạt cho các đối tượng tiềm năng.

Đổi mới để đại dương luôn xanh

Bí quyết để tồn tại và giữ vững vị thế dẫn đầu là luôn luôn đổi mới và cải tiến. Thuận lợi của người đi đầu là khả năng áp đặt cuộc chơi, tự thiết lập những quy chuẩn của cuộc đua nâng cao chất lượng sản phẩm và trải nghiệm khách hàng. Năm 1955, Walt Disney ra mắt Disneyland đầu tiên và nó trở thành một trong những công viên chủ đề hấp dẫn nhất mọi thời đại. Disneyland không ngừng được mở rộng và phát triển ở nhiều nơi trên thế giới và ngày nay là trung tâm giải trí không thể thiếu đối với nhiều thế hệ.

Khi những tạp chí nhượng quyền quốc tế bắt đầu vào Việt Nam, nhiều người đã không khỏi lo ngại cho con đường phát triển của Đẹp. Nhưng rõ ràng là, tạp chí Đẹp mới là người áp đặt cuộc chơi, khi liên tục đưa ra những sản phẩm mới, như đặc san mùa cưới, trình diễn thời trang đỉnh cao, số hoá với các phiên bản di động khác nhau, và đặc biệt xây dựng được một hệ sinh thái đa nền tảng, mà trung tâm là sức mạnh của nội dung chất lượng cao.

Người đi trước luôn có cả hai hướng tiếp cận: nhìn lên phía trước và quan sát phía sau. Tiếp tục nhìn lên, tìm đường để bơi ra đại dương xanh hơn sẽ khó hơn nhiều so với nỗ lực vượt trên đối thủ gần nhất. Khi đối thủ của tôi bắt đầu chụp được những bộ thời trang đẹp thì các shoot hình của tạp chí Đẹp đã biết kể chuyện. Khi đối thủ bắt kịp những câu chuyện về cuộc sống của người nổi tiếng thì tạp chí Đẹp đã đi theo con đường sáng tạo ra những chủ đề nhân văn, có ý nghĩa xã hội sâu sắc, và cho đến giờ, đó vẫn là lãnh địa khó vượt qua đối với các tạp chí giải trí cao cấp khác.

Nhưng đây là câu chuyện không hề đơn giản. Sẽ có nhiều ý nghĩa hơn nếu sản phẩm của bạn thuộc lĩnh vực có hàm lượng sáng tạo cao, nhưng đối với các sản phẩm tiêu dùng nhanh thì đổi mới không nhất thiết phải nằm ở chính sản phẩm đơn thuần, mà có thể là một phương thức marketing mới, một lối đi mới. Bánh trung thu Kinh Đô lâu nay vẫn là anh lớn trên thị trường, nhưng luôn đứng trước nguy cơ bám đuổi quyết liệt của các thương hiệu nhỏ hơn. Thách thức này buộc Kinh Đô phải marketing theo một hướng mới, trái ngược ngay cả với concept mà chính nó đã tạo ra là thị trường tặng quà. Hai năm nay, Kinh Đô đã “bán” ý tưởng trả lại ý nghĩa Trung thu đích thực cho trẻ em, gắn với sự đoàn tụ đầm ấm gia đình.

Tấn công vào một thị trường mới tinh, bằng sản phẩm tiên phong là chiến lược hấp dẫn quyến rũ, vừa kích thích bởi tính mạo hiểm cao, nhưng cũng hứa hẹn trái ngọt lành nếu con đường đi là đúng. Thực tế cho thấy, không phải sự lựa chọn mới nào cũng mang đến đại dương xanh. Nhiều thương hiệu đã đổ vỡ do lựa chọn sai, hoặc tư duy cứng nhắc và thiển cận của hệ thống không chịu thay đổi, hoặc tư duy quá khác biệt làm người ta sợ hãi, hoặc chính bản thân nhà đầu tư mất niềm tin và thiếu kiên nhẫn.

Nhưng, lịch sử thuộc về những người mở đường, đi trước.

 

Lưu ý khi chơi crypto!


pexels-photo-730569.jpeg

Bài của Ngoc Le, đăng trên group Quản trị & Khởi nghiệp

Sắp tới sẽ có nhiều anh chị em group tham gia vào thị trường crypto, vì vậy trước khi tham gia mong mọi người hãy tìm hiểu thật kỹ những quy trình dưới đây (Google để tìm hiểu sâu và chi tiết cho từng phần), sau khi nắm thật rõ hãy bắt đầu từ con số nhỏ 100$-500$ để làm cho quen tay để tránh bị mất tiền từ những lỗi kỹ thuật.

Cảnh báo đây là cuộc chơi có yếu tố công nghệ vì vậy rất nhiêu người đã bị mất tiền do lỗi làm sai kỹ thuật. Đây là cuộc chơi mà chuyên gia tài chính chưa chắc đã là người chiến thắng, còn người ngoại đạo chưa chắc đã thua.

Và hãy nhớ, Google chính là người thầy, phải tìm đọc tài liệu từ tiếng Việt lẫn tiếng Anh (ưu tiên tiếng Anh càng nhiều càng tốt).

TÓM TẮT QUY TRÌNH ĐẦU TƯ CRYPTO CƠ BẢN:

01. Mua BTC, ETH từ các sàn mua, bán trực tiếp từ VND, USD, EUR… nói chung là nước nào cũng sẽ có sàn của nước đó như VN có Remitano, Mỹ có CoinBase…

02. Chuyển BTC, ETH qua các sàn trade như Poloniex, Bittrex (Mỹ, hiện nay rất khó verify tài khoản), Binance (TQ, dễ verify) và rất nhiều sàn khác, lên coinmarketcap xem.

03. Dùng BTC, ETH để mua các altcoins (trừ BTC ra thì tất cả được gọi là altcoins) trên sàn trade.

Tùy theo bạn muốn đầu cơ thì trade (short-term) theo sóng, chart; đầu tư thì hold (long-term) vài tháng, 6 tháng, 1 năm, vài năm.

Nếu là dạng hold thì mua xong nên chuyển về ví cá nhân, không nên để coin trên ví sàn, khi bán thì chuyển coin lên sàn trade để bán.

Muốn biết về ví thì nên Google tìm hiểu các loại ví (wallet) online, offline, ví hardware, ví giấy…

04. Sau khi chốt lời/cắt lỗ từ altcoins lại về BTC, ETH và muốn rút tiền về dùng thì chuyển BTC, ETH về lại sàn mua, bán trực tiếp ở bước 1, đổi ra VND, USD, EUR…

BẢO MẬT TÀI KHOẢN:

01. Email tốt nhất là tạo 1 cái mới, sạch, bật bảo mật 2 lớp.

02. Phải hiểu rõ mã 2FA và dùng Google Authenticator là gì, trước khi bật 2FA thì cần lưu lại QR code và đoạn mã đề phòng điện thoại mất hoặc bị hư.

03. Lưu ý khi đăng ký bất kỳ thứ gì cần kiểm tra nguồn link từ nhiều nơi uy tín để không bị hack phishing.

04. Máy tính phải sạch, phần mềm diệt virus, tốt nhất là nên dùng 1 laptop dành cho coin riêng, không truy cập lung tung để tránh bị dính virus hack mất ví, tài khoản.

05. Khi chuyển coin đi cần lưu ý kiểm tra xem đã copy/paste đủ ký tự địa chỉ ví (wallet address) hay chưa, kiểm tra chuỗi mã ví thật kỹ xem thông tin đã khớp hay chưa. Rất nhiều trường hợp mất tiền do lỗi này mà ra, thiếu ký tự, sai mã ví do virus chèn vào, chuyển coin này mà lấy ví coin khác. Chuyển xong cần truy cập xem transaction xuất hiện hay không, đúng mã ví from và to hay không (chuyển sai là mất).

06. Cần phải hiểu private key là gì, bảo mật thật kỹ private key, không để mất, không để người khác biết.

07. Khi token yêu cầu ví chuẩn ERC20 thì bạn cần đúng loại ví chuẩn đó, đừng làm khác rồi mất tiền.

Hạnh phúc


pexels-photo-768258

Năm mới người ta thường chúc nhau nhiều thứ. Nhưng chắc là chúc nhiều nhất hai chữ hạnh phúc. Đến ngay cả câu chúc cũng bắt đầu bằng chữ happy cơ mà. Mà hạnh phúc là gì? Cũng như thành công, nó trừu tượng lắm. Hạnh phúc đâu chỉ là vui. Vì vui nó chỉ là cảm giác nhất thời. Có khi người ta đang vui mà có thực sự hạnh phúc đâu. Có người chỉ cần nhiều tiền là hạnh phúc, có người chỉ cần làm điều mình thích là hạnh phúc. Có người chỉ cần có đôi là hạnh phúc, cũng có người một mình cũng thấy happy. Có người chỉ cần làm từ thiện là thấy hạnh phúc, cũng có người chắc thấy happy khi chửi người làm từ thiện nên cứ chửi hoài. Con người là thế. Muôn hình vạn trạng. Hạnh phúc của người này đôi khi là khổ đau của người kia.
Định nghĩa hạnh phúc thật khó. Nhưng có một điều hầu như chắc chắc, người nào không biết mình muốn gì hoặc muốn quá nhiều thứ sẽ khó có hạnh phúc. Khi có quá nhiều sự lựa chọn cũng sẽ khó có hạnh phúc. Con người luôn tham lam và không biết mình muốn gì. Hành trình tìm kiếm hạnh phúc là một hành trình nhiều vui buồn và buộc phải có sự hy sinh.
Trớ trêu thay, có người tôn sùng hai chữ hạnh phúc trừu tượng đến mức lấy nó làm cái cớ để xao nhãng những thứ quan trọng khác của cuộc sống. Vì đôi khi nghĩ hạnh phúc đơn giản chỉ là cảm thấy vui, nên vui thì làm, hết vui thì nghỉ. Khó chút thì bỏ cuộc vì hết vui rồi. Cần gì kỷ luật, miễn sao vui là được. Cần gì lo chuyện tiền bạc, miễn vui là được. Tôn sùng hai chữ hạnh phúc đôi khi khiến con người dễ thoả mãn. Mà cũng trớ trêu lắm, người ta thích hạnh phúc nhưng vẫn làm công việc mình không thật sự thích, ở với một người mình không thật sự yêu. Vì đa phần con người thường ngại rủi ro. Ngại tốn thời gian công sức. Thà có một sự “ổn định mà chưa thật sự happy lắm” còn hơn “bấp bênh trong hạnh phúc thật sự”. Cơ mà hạnh phúc nó vốn trừu tượng, và nó có thể tăng level tuỳ vào những trải nghiệm mà ta có được trong cuộc sống. Cho nên chúc nhau hạnh phúc thì là câu chúc rất là chung chung. Tui tin ai cũng đã có những điều khiến mình cảm thấy hạnh phúc. Chỉ muốn chúc cả nhà sẽ tìm thấy thêm nhiều level hạnh phúc khác nữa trong cuộc sống. Và để được như thế, xin chúc vài thứ bớt trừu tượng hơn một chút. Biết đâu có những thứ ấy làm nền tảng, bạn sẽ tìm thấy hạnh phúc thật sự cho riêng mình. Thay vì happy new year, chúc cả nhà Healthy New Year, Confident New Year, Richer New Year, More Traveling New Year, And More Reading New Year.
Và làm ơn, để một năm mới thật sự mới, Việt Nam đừng mở bài Happy New Year của ABBA nữa. Đó là một bài rất cũ và rất buồn, của một ban nhạc tan đàn xẻ nghé và breakup tùm lum. Khởi đầu một năm như vậy hèn chi cả năm xui hoài! 😂😂😂😎😎🇻🇳🇻🇳🇻🇳🇻🇳🇻🇳

 

 

Nhìn. Hỏi. Rồi, Nhảy đi!


sach Thi anh Dao

Có một số người lên án, thậm chí chỉ trích rất nặng mấy em sinh viên đi xếp hàng ăn cơm 2000 vnđ/ suất. Thật ra cũng dễ hiểu cho sự phẫn nộ này. Có lẽ nó bắt nguồn từ định kiến sinh viên Vn nhiều bạn còn lười và thụ động. Rồi thì làm như vậy sẽ mất phần cho những người già, những người nghèo khó khác…
Nhưng xét cho cùng, các bạn sinh viên ăn cơm 2000 vnđ có thể không phải vì các bạn không đủ tiền ăn cơm 30 ngàn, mà đơn giản chỉ vì các bạn muốn tiết kiệm nhiều hơn thôi.
Hơn nữa, quán đã trưng biển ghi rõ dành cho người thu nhập thấp, sinh viên, học sinh nghèo. Chủ quán cũng lên báo nói không có vấn đề gì, sinh viên ăn cũng chả mất phần ai thì rõ ràng, các bạn sinh viên đến đây ăn chả có gì sai!
Vụ việc này tính ra chỉ là bề mặt, cái ẩn sâu bên trong khiến nó gây tranh cãi, phẫn nộ chính là định kiến của một số người về lớp trẻ thụ động hiện nay. Cơ mà trong số mấy bạn xếp hàng đó, có bao nhiêu bạn thật sự thụ động, không cầu tiến? Chuyện kiếm cách tiết kiệm tiền cơm thật ra nó chả liên quan.

Mà chuyện thụ động, lạc lối cũng là hết sức bình thường của thời tuổi trẻ. Mấy khi có dịp lắng nghe mấy lời khuyên bảo chân thành từ những người đi trước.
Mình rất quý mấy người thành đạt dù bận rộn mà luôn dành thời gian tâm huyết cho đàn em. Cuốn sách này của Đào Anh Thi, một founder trong lĩnh vực Digital Marketing là một ví dụ. Đầy những triết lý nền tảng dành cho các bạn trẻ trên con đường phát triển bản thân. Mà ở Vn thì đâu chỉ sinh viên, có rất nhiều bạn “già”, đi làm cả chục năm rồi mà vẫn đang hoài nghi với chính mình 🙂. Hãy đọc lại những lời đúc kết đầy thực tế trong cuốn này, dù có đôi chỗ diễn đạt hơi dài dòng (có lẽ tác giả quá tâm huyết nên lời văn dâng trào 😂) nhưng xứng đáng là những thông điệp mang tính chân lý, không thể sai vào đâu được. Tác giả còn dành trang cho các câu trắc nghiệm thực hành để áp dụng ngay. Nói chung cô tác giả xinh đẹp cá tính này với ông chồng Hồng Thành của cô đều có thể là những mentor rất tốt cho bạn. Mua sách ủng hộ rồi kiếm cớ liên hệ kết thân với ảnh chỉ ngay đi nhé 🙂 Chả có gì phải ngại đâu!

Xếp hàng ăn cơm 2000 đ cũng chả sao nếu nó thật sự giúp bạn tiết kiệm. Đời còn dài, hãy nhìn, hỏi rồi nhảy giống chị Thi Anh Đào đi, biết đâu có ngày sẽ lọt vào danh sách Forbes Under 30 giống chỉ 🙂🙈🙈🇻🇳🇻🇳🇻🇳😎😎😎

Taxi công nghệ và truyền thống


taxi

Ở góc độ người tiêu dùng, Uber hay Grab hay một ứng dụng kết nối nào khác trong tương lai chắc chắn có quá nhiều ưu điểm so với taxi truyền thống. Công nghệ phát triển nhanh khiến luật pháp không theo kịp cũng là chuyện bình thường, không chỉ ở Việt Nam. Cũng mừng là các nhà làm luật cũng tương đối cởi mở giúp người tiêu dùng Vn vẫn đang hưởng lợi từ Uber và Grab. Đề án thí điểm này chắc chắn sẽ tiếp tục được hoàn thiện.
Hành động vừa rồi của Vinasun vô tình đã giúp “educate” thị trường hơn nữa về các đối thủ. Một quyết định có vẻ hơi bộc phát và tuyệt vọng. Thị trường vẫn luôn có chỗ cho taxi truyền thống, có lẽ Vinasun mãi ngủ quên trên chiến thắng nên không kịp phản ứng gì từ khi Uber và Grab có mặt cách đây 3 năm.
Ở góc độ nhà quản lý, một cách công bằng thì cũng đã đến lúc phải xét tới việc quản lý chung tổng số lượng xe taxi (cả truyền thống và công nghệ) có mặt trên đường. Uber, Grab bây giờ đã vượt ra khỏi nghĩa đen “kinh tế chia sẻ” rồi. Theo định nghĩa ban đầu thì hai ứng dụng này giúp kết nối người có nhu cầu đi xe và những “xe nhàn rỗi” đang có sẵn trên thị trường. Giờ thì đã khác xa, có người đầu tư mua thêm xe mới để chạy Uber và Grab. Tức là ít nhiều thì số lượng xe ô tô mới xuất hiện trên đường gia tăng đáng kể từ khi có Grab và Uber. Một số ý kiến cho rằng, song song đó nhờ Grab và Uber mà số người quyết định mua xe mới giảm đi? Chưa có thống kê rõ về hai con số này nên cũng khó kết luận.

Tại TP HCM, theo quy hoạch phát triển giao thông đường bộ, đến năm 2020, số lượng taxi trên địa bàn không vượt quá 12.700 xe. Nhưng chỉ đến giữa năm 2010 thì số lượng xe đã tròm trèm cán mức đó (Số liệu của Sở GTVT).
Dù đã có biện pháp khống chế nhưng lượng xe vẫn có tăng, chưa kể từ 2014 đến nay là lượng bổ sung của Grab, Uber, và các hãng xe dù lẻ tẻ. Xe đông vượt mức cho phép tất nhiên sẽ gây ra các vấn đề như thiếu bãi đậu xe, ùn tắc, đua điểm giành khách… Khi chưa có Uber/Grab thì có số lượng xe của các hãng truyền thống cũng đã được cho là cung vượt cầu.

Ngoài vấn đề công nghệ, vốn là điểm khác biệt lớn nhất của hai mô hình Uber/Grab và taxi truyền thống, thì tất nhiên khi đã lưu thông xe ô tô trên đường thì Uber/Grab và taxi truyền thống cũng phải được đặt dưới sự quản lý công bằng. Một số tuyến đường cấm taxi, nhưng Uber/Grab hoạt động như taxi nhưng vẫn lưu thông thì rõ ràng là bất công.

Tiện lợi cho người dùng là tất yếu, nhưng nếu nhà quản lý không có những động thái rõ ràng với tầm nhìn dài hạn, những hệ luỵ từ việc phát triển nóng của mô hình taxi công nghệ là khó tránh khỏi, nhất là với thực trạng hạ tầng giao thông tại Vn.

Ở phía các hãng truyền thống, giờ kêu gào kiểu dán decal chắc chỉ có tác dụng ngược. Thay vào đó, họ cần tập trung 3 mục tiêu: một là lobby chính sách để tạo ra một môi trường cạnh tranh công bằng, hai là cải thiện chất lượng dịch vụ phân khúc khách hàng không dùng công nghệ/ứng dụng, và ba là nhảy vào cuộc chơi công nghệ. Mục tiêu số 3 thì hiện tại Vinasun đã có apps và Mai Linh chuẩn bị có “xe ôm công nghệ”. Cái này muốn thành công thì còn tuỳ thuộc vào sự cởi mở của lãnh đạo và khả năng săn team developer. Thực tế thì team Việt Nam dư sức xây được một hệ thống “gọi là chạy ổn” tương tự Uber/Grab, một người bạn kỹ sư người Việt của mình, hiện đang lead một team developer cho một startup công nghệ đình đám của Đông Nam Á khẳng định chắc nịch như thế.

Tóm lại, muốn cạnh tranh với công nghệ thì chỉ có dùng trí tuệ công nghệ 4.0 chứ không thể dùng decal giấy màu được!

CEO Uber Vietnam từ nhiệm


Mình là một fan cứng của Uber kể từ ngày đầu tiên dịch vụ này có mặt tại Vn. Lúc đó Uber còn chưa tuyển CEO nên đành mời bạn Alan Jiang, đại diện từ Malaysia để phỏng vấn trên talkshow của mình.
Lúc đó Uber còn rất mới, chỉ tiếp cận đối tượng khách hàng có credit card, một phân khúc rất ít tại Vn.
Grab hình như cũng vào Vn cùng năm nhưng chỉ có GrabTaxi. Bản thân mình khi ấy vẫn còn hồ nghi liệuai sẽ bắt Taxi qua ứng dụng khi mà chúng ta có thể dễ dàng vẫy xe mọi lúc mọi nơi? Nhưng thực tế mình đã sai khi GrabTaxi ngày càng đông người dùng.
Thật ra giai đoạn đó thì GrabTaxi khá khó khăn khi phải thuyết phục các hãng và cũng chỉ có Mai Linh là chấp nhận, còn hãng có thị phần phủ kín Sài Gòn trung tâm là VinaSun thì cấm tiệt. Trong lúc đó, Uber ung dung chiếm lĩnh tâm trí người dùng cao cấp, những key influencers đất Sài Thành. Khi đó team mình may mắn được thực hiện một số sản phẩm video cho Uber như mấy videos tuyển dụng tài xế và dịch vụ UberIceCream. Và ấn tượng lúc ấy của mình là Uber team rất ít người và rất ít chịu chi nhiều tiền cho marketing. Các bạn team Marketing làm việc quần quật đủ các đầu việc nhưng hầu như Marketing quảng cáo chỉ chủ yếu truyền miệng và các kênh digital.
Mình cũng đã thắc mắc, có lẽ thị trường Vn quá nhỏ nên Uber chỉ muốn đánh đối tượng cao cấp? Có creditcard? Không cần hoặc chưa muốn đánh mass?
Cho đến khi Grab bắt đầu phản công thì mọi chuyện lại khác. Uber luôn chậm hơn Grab một bước. Từ GrabBike rồi Grab Giao Hàng. Đến khi GrabCar phục vụ công ty thì Grab cũng có hoá đơn đỏ trước. Uber chỉ nhanh hơn GrabCar nhưng giờ thì nghe bảo GrabCar cũng đang nhỉnh hơn thị phần một chút.
Sản phẩm đi trước, Grab lại còn chi cực mạnh ở khâu Marketing, từ truyền thống đến các kênh online. Chữ Grab màu xanh lá cây đập vào mặt người dùng mọi lúc mọi nơi. Và màu xanh lá cây của GrabBike đã phủ kín đường phố Sg từ khi nào, trong khi mẫu thiết kế áo và mũ mới nhất của UberMoto mới được phát vào tuần trước. Có lẽ nhà đầu tư của Uber không muốn spend mạnh cho thị trường Vn? Chiến lược của công ty mẹ chưa muốn đánh mạnh Vn?

Ở kỷ nguyên này, đôi khi ăn nhau ở chỗ nhanh hay chậm, chứ không phải tài hay kém. Một sự thật, phần technology của app Uber hơn hẳn Grab. Nhưng rõ ràng, ngoài sản phẩm tốt ra thì còn cần phải hiểu thị trường nội địa. Thói quen đi xe ôm, tầng lớp bình dân không có credit card, dịch vụ giao nhận hàng, lobby chính sách… là những thứ rất riêng của Việt Nam.
Dù sao đi nữa mình vẫn luôn là fan của Uber vì không hiểu sao về số nhiều vẫn thấy xe Uber thơm hơn, tài xế dễ thương hơn, biết đường hơn, chiều khách hơn … 🙂, nhưng rõ ràng đây là bài học rất lớn cho các bạn làm startup. Có công nghệ ưu việt, đi tiên phong thị trường là chưa đủ, cần phải thực sự thấu hiểu văn hoá bản địa, đưa ra quyết định kịp thời và có khả năng chi mạnh cho truyền thông, marketing. Thị trường vẫn đang rộng mở cho cả Uber và Grab khi mà công nghệ và dịch vụ tiện lợi của họ vẫn đang “phá vỡ” ngành taxi truyền thống. Nhưng cũng đã bắt đầu có sự phản ứng, dù muộn màng, như app bắt xe của VinaSun hay Xe Ôm Công Nghệ của Mai Linh. Trong thế giới công nghệ thay đổi chóng mặt này, cũng chớ mà xem nhẹ những đối thủ đi sau.
Một lần nữa, nhanh hay chậm thì cuối cùng kẻ thấu hiểu thị trường nhất, bền bỉ nhất sẽ là kẻ chiến thắng.
Liệu Uber sẽ rút tỉa được kinh nghiệm từ những lần chậm chân trước đây? Phải chờ vị CEO kế tiếp xem sao.
Chúc Dũng Đặng may mắn với hành trình kế tiếp của mình nhé!

P.S: Ở góc độ cá nhân, mình mong chờ dịch vụ kiểu như UberLunchDelivery. Trưa nay ăn gì là bài toán nan giải của nhiều dân văn phòng!